2014-06-03 09:41:09
Amerykański Air Force One
Air Force One to niewątpliwie najbardziej znany dziś statek powietrzny poruszający się po świecie. Aby mógł posiadać taki przydomek, na jego pokładzie musi znajdować się prezydent Stanów Zjednoczonych. Amerykańskie siły powietrzne (USAF) do dalekodystansowych lotów prezydenckich wykorzystują dwa typy samolotów, przede wszystkim VC-25A oraz zdecydowanie rzadziej C-32A.
VC-25A, czyli Jumbo Jet wersji specjalnej
VC-25A to głęboko zmodyfikowany samolot pasażerski Boeing 747-200B, znany także jako Jumbo Jet. Za prezydentury Ronalda Reagana, spośród dwóch konstrukcji, wspomnianego Boeinga oraz McDonnell Douglas DC-10, wybrano następcę dla dwóch użytkowanych w grupie prezydenckiej samolotów VC-137, czyli Boeing 707-320B.
Założeniem było, aby nowy samolot dla prezydenta dysponował przynajmniej trzema silnikami oraz zasięgiem minimum 9700 kilometrów. VC-25A swój dziewiczy lot wykonał 16 maja 1987 roku. Problemy z kompatybilnością elektromagnetyczną specjalistycznych systemów pokładowych spowodowały, że samoloty o numerach 28000 oraz 29000 na stan sił powietrznych weszły odpowiednio 8 i 23 grudnia 1990 roku, już w czasach prezydenta Georga H. W. Busha. Pierwszy lot samolot 28000 z prezydentem Bushem na pokładzie wykonał na trasie do Kansas 6 września 1990 roku, czyli jeszcze przed oficjalnym przyjęciem do służby. Drugi VC-25A loty operacyjne rozpoczął w marcu 1991 roku.
Air Force One z czerwca 2011 roku, czyli VC-25A numer 28000 na lotnisku Okęcie a w środku prezydent Barack Obama. W Polsce był także E-4B, w styczniu 2014 roku przyleciał nim sekretarz obrony Chuck Hagel. fot. Mariusz Cielma/Dziennik Zbrojny
Oba samoloty stacjonują w bazie Andrews w stanie Maryland, gdzie wchodzą w skład lotniczej grupy prezydenckiej 89. Skrzydła Transportowego (89th Airlift Wing).
Jak typowy Boeing 747 maszyna posiada dwa pokłady główne oraz transportowy na najniższym poziomie. Dla prezydenta przeznaczono przednią część głównego pokładu. Znajduje się tam jego służbowy gabinet (może być wykorzystany jako strudio telewizyjne do nagrywania przemówień) oraz pomieszczenie prywatne z dwoma rozkładanymi kanapami, łazienką, garderobą, miejscem do pracy. Do rozmów w większym gronie na pokładzie maszyny znajduje się duże pomieszczenie konferencyjne, umozliwia ono także prowadzenie telekonferencji. Na pokładzie znalazł swoje miejsce także aneks medyczny, wyposażony również w stół operacyjny.
Wyposażenie specjalistyczne, oprócz wygód dla VIPów, jest najważniejszym wyróżnikiem VC-25A. Stanowią je systemy zarówno do jawnej jak i utajnionej łączności. Chociaż w drugiej kolejności, to jednak samolot ten ma spełniać funkcje powietrznego punktu dowodzenia dla najważniejszych osób w amerykańskim państwie. Docelowym samolotem predysponowanym do tego celu jest jeden z czterech Boeing E-4B (starszej produkcji, ale również 747). Amerykanie często stosują zasadę, że oprócz Air-Force One w pobliżu znajduje się także E-4B (należą do 55th Wing), tak by to on mógł w krótkim czasie przejąć na pokład prezydenta.

VC-25A nie bez powodu nazywany jest latającym Białym Domem. Jest w nim miejsce i narzędzia do kierowania państwem oraz do odpoczynku. fot. White House.
Maszyna dysponuje także typowym przedziałem pasażerskim. Z prezydentem, oprócz jego najbliższego otoczenia, podróżuje wiele osób, duża część z nich to zabierani w podróż dziennikarze. W sumie na pokładzie znajduje się miejsce dla około 100 osób (w tym 23 członków załogi), wobec 400-czy nawet 500 takich miejsc w pasażerskim Boeing 747. Generalnie dążeniem strony amerykańskiej było stworzenie z samolotu wysoce autonomicznej i bezpiecznej maszyny. W razie konieczności ma to pozwolić nawet na kilkudniowy lot bez międzylądowań. Odpowiedni zasięg, 13000 kilometrów, jakim dysponuje VC-25A, jest zwielokratniany dzięki systemowi do tankowania w powietrzu. O bezpieczeństwo dba zintegrowany system obrony chroniący przed pociskami naprowadzanymi na podczerwień oraz kierowanymi metodą radiolokacyjną. Tworzą go zarówno elektroniczne systemy zakłóceniowe, jak i flary oraz paski dipoli. Maszyna jest zabezpieczona także przed impulsem elektromagnetycznym, co ma szczególne znaczenie podczas pobliskiego wybuchu nuklearnego. Samolot VC-25A napędzany jest czterema silnikami General Electric CF6-80C2B1 o ciągu 250 kN (25000 kg) każdy.
Dane techniczne VC-25:
|
Długość [m] |
70,6 |
|
Szerokość [m] |
59,6 |
|
Wysokość [m] |
19,3 |
|
Maksymalna masa startowa [kg] |
375000 |
|
Masa maszyny bez paliwa [kg] |
239000 |
|
Prędkość podróżna [km/h na wysokości m] |
925/11500 |
W zeszłym roku rozpoczął się proces poszukiwania następcy dla blisko 30-letnich już samolotów VC-25A. Jedną z propozycji jest najnowocześniejszy wariant Boeinga, dziś produkowany samolot 747-8. W 2013 roku planowano, że następca dziś uzytkowanych w roli Air Force One samolotów pojawi się w służbie w 2021 roku. Pilniejszej wymiany wymagają starsze E-4B.
Pomocniczy Air Force Two, czyli C-32A
C-32A, czyli Boeing 757-200, to samolot nowszy od przedstawionego wcześniej podstawowego transportowca znajdującego się w dyspozycji administracji prezydenckiej. Z zasady przeznaczony jest do obsługi wiceprezydenta, jednak praktyka pokazuje, że bywa z tym różnie. Z VC-25A korzystał nie tylko prezydent, tak samo jak z C-32 nie korzystają tylko wiceprezydenci czy sekretarze. 89. Skrzydło Transportowe z bazy Andrews wykorzystuje w sumie cztery samoloty C-32A dostarczone w dwóch partiach – w 1998 oraz 2010 roku. Samolot jest maszyną przygotowaną do transportu VIP, ale w wymiarze zdecydowanie mniej zaawansowanym, także pod kątem dowodzenia z powietrza.
C-32A przeznaczony przede wszystkim dla wiceprezydenta. Jak w przypadku każdej reguły także w tym wypadku bywają odstępstwa od reguły. fot. Mariusz Cielma/Dziennik Zbrojny
Jego przedział dzieli się na cztery główne sekcje, wyposażone również w środki do komunikacji i prowadzenia obrad. Ostatni przedział posiada typowe 32 miejsca dla pasażerów. W sumie na pokładzie samolotu tego typu jest 45 miejsc dla pasażerów, a jego załogę stanowi kolejne 16 osób.
Dane techniczne C-32A:
|
Długość [m] |
47,32 |
|
Szerokość [m] |
37,99 |
|
Wysokość [m] |
13,56 |
|
Maksymalna masa startowa [kg] |
116100 |
|
Prędkość podróżna [km/h na wysokości m] |
938/11215 |
Zasięg samolotu C-32A jest niewiele mniejszy od dużo większego VC-25A, wynosi bowiem nieco ponad 11000 kilometrów. Maszyna dysponuje także instalacją do tankowania w powietrzu. Maszyna napędzana jest dwoma silnikami turboodrzutowymi Pratt&Whitney PW2040 o ciągu 190 kN (19000 kg) każdy.
Mariusz Cielma