• Tweet

Modyfikacja okrętów rakietowych typu Orkan

     Bez większego rozgłosu kilka miesięcy temu, a dokładnie 19 lipca br. podpisana została umowa na wykonanie modyfikacji połączonej z naprawą główną i dokową trzech małych okrętów rakietowych projektu 660M typu Orkan (określanych przez wojsko jako typ/projekt 151). Wykonawcami kontraktu zostało Konsorcjum w składzie: Polska Grupa Zbrojeniowa S.A. oraz PGZ Stocznia Wojenna Sp. z o.o. Prace zaplanowano na lata 2022-2026. Jako pierwszy w latach 2022-2025 modyfikacji ma zostać poddany ORP Grom (423). Dwa pozostałe okręty tj. ORP Orkan (421) i ORP Piorun (422) mają trafić do stoczni w latach 2024-2026. Jak poinformował redakcję Inspektorat Wsparcia Sił Zbrojnych wartość zamówienia ujęta została w dokumentach niejawnych i z tego powodu nie może zostać ujawniona. Z nieoficjalnych informacji otrzymanych przez redakcję wynika natomiast, że koszt prac dla jednego okrętu przekracza kwotę 150 mln PLN.

Pierwszą jednostką która przejdzie naprawy w latach 2022-2025 będzie ORP Grom (423). Fot. Tomasz Dmitruk/Dziennik Zbrojny.

Poniżej przedstawiono zestawienie elementów podlegających wymianie, naprawie i modyfikacji na okrętach typu Orkan w trakcie zaplanowanych prac stoczniowych:

• układ napędowy (zmiana typu układu napędowego z trzech silników na dwa);
• silniki główne (wymiana postradzieckich silników wysokoprężnych Zwiezda M520 na silniki nowego typu);
• agregaty prądotwórcze (zastosowanie nowoczesnych rozwiązań technicznych);
• zespoły sprężarkowe (zastosowanie nowoczesnych rozwiązań technicznych);
• zespoły pompowe (zastosowanie nowoczesnych rozwiązań technicznych);
• urządzenia pokładowe systemy łączności;
• systemy obserwacji technicznej;
• sieci IT;
• naprawa dokowa w tym dostosowanie kadłuba do nowego układu napędowego;
• naprawa, wymiana instalacji elektrycznych wraz z systemami automatyki obsługującymi nowo montowane urządzenia;
• naprawa urządzeń dźwigowych;
• naprawa ogólnookrętowych systemów hydraulicznych.

  Początkowo dla okrętów typu Orkan planowano przeprowadzenie modernizacji, której zakres miał być szerszy niż zlecona modyfikacja i miał obejmować także wymianę elementów zintegrowanego systemu walki,  w tym armaty AK-176M kalibru 76 mm. Postępowanie w tej sprawie było prowadzone przez Inspektorat Uzbrojenia w okresie od 31 lipca 2018 roku do 9 kwietnia 2020 roku. Umowy jednak wówczas nie podpisano ze względu na brak możliwości sfinansowania tego zadania. Potrzeba wymiany napędu jednostek jednak pozostała i postanowiono ją zrealizować poprzez modyfikację połączoną z naprawą główną i dokową. W rezultacie nadzór nad przygotowaniem i realizacją zadania pod koniec 2020 roku przeniesiono z Inspektoratu Uzbrojenia (obecnie Agencja Uzbrojenia), który odpowiada za modernizacje, do Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych, który odpowiada za modyfikacje i remonty.

  Okręty typu Orkan mają dziś za sobą od 27 do 30 lat służby. Ich kadłuby (o numerach budowy 151.05, 151.06 i 151.07) zostały wykonane przez stocznię VEB Peenewerft z Wolgast, jako małe okręty rakietowe projektu 151 (NATO Sassnitz) na potrzeby marynarki wojennej Niemieckiej Republiki Demokratycznej i wodowane w 1990 roku. Po zjednoczeniu Niemiec nieukończone kadłuby zostały odkupione przez Polskę i przeholowane do Stoczni Północnej w Gdańsku, gdzie je ukończono i wyposażono jako jednostki projektu 660. Pierwszy do służby 18 września 1992 roku wszedł OPR Orkan (numer burtowy 421). Podniesienie bandery na drugim okręcie ORP Piorun (numer burtowy 422) miało miejsce 11 marca 1994 roku. Ostatni do służby, 28 kwietnia 1995 roku został przyjęty ORP Grom (numer burtowy 423).

  Do 2008 roku jednostki nie były uzbrojone w przeciwokrętowe pociski rakietowe. Dopiero w latach 2008-2009 w ramach programu Żeglarek okręty zostały poddane gruntownej modernizacji do wersji 660M wykonanej przez gdyńską Stocznię Marynarki Wojennej S.A. W rezultacie wyposażono je m.in. w zintegrowany system dowodzenia i kierowania walką Thales TACTICOS (oparty na 4 wielofunkcyjnych konsolach operatorskich), szwedzką stację radiolokacyjną obserwacji powietrznej i nawodnej Saab Sea Giraffe ABM 3D, radar kierowania ogniem Thales Sting-EO, polski system rozpoznania elektronicznego Breń-R oraz uzbrojono w wyrzutnie nowoczesnych przeciwokrętowych pocisków rakietowych Saab RBS15 Mk3 o zasięgu do 200 km, które w razie potrzeby mogą zostać wykorzystane także do atakowania celów lądowych. Początkowo, przez kilka lat, okręty były uzbrojone w pociski starszej wersji RBS15 Mk2 (pozyskane w ramach umowy kompensacyjnej z zapasów szwedzkiej marynarki wojennej). W wyniku opóźnień w realizacji programu Żeglarek pierwsze dostawy rakiet RBS15 Mk3 do Polski nastąpiły dopiero w 2011 roku, a przezbrajanie okrętów w tę wersję pocisku zakończono w 2015 roku. Każdy z okrętów może zostać uzbrojony w maksymalnie 8 pocisków RBS15 Mk3. Poza rakietami okręty są obecnie uzbrojone w poradzieckie systemy: armatę AK-176M kalibru 76,2 mm, armatę AK-630M kalibru 30 mm oraz wyrzutnię rakiet przeciwlotniczych Strzała S-2M, a także dodane podczas modernizacji karabiny maszynowe kal. 12,7 mm.

  Okręty projektu 660M OORP Orkan, Piorun i Grom wchodzą w skład Dywizjonu Okrętów Bojowych 3. Flotylli Okrętów z Gdyni. Charakteryzują się wypornością standardową 331 t (pełną 369 t), długością 48,9 m, szerokością 8,65 m oraz zanurzeniem 2,15 m. Ich napęd stanowią 3 silniki wysokoprężne M520 (56-cylindrowe) o mocy maksymalnej 3970 kW każdy, przekazujące moc za pośrednictwem linii wałów na 3 śruby napędowe, co pozwala na osiągnięcie prędkości maksymalnej 36 w. Zespoły prądotwórcze to 3 zestawy Wola 104ZPM-135R6TC o mocy 180 kW każdy, składające się z czterosuwowego silnika wysokoprężnego i prądnicy. Zasięg okrętów wynosi 4500 Mm przy prędkości 13 w, a załoga liczy 36 osób.

  W ostatnich latach jednostki typu Orkan przechodziły naprawy główne i dokowe obejmujące m.in. naprawę silników głównych oraz przegląd systemów bojowych. W latach 2015-2017 w Stoczni Remontowej „NAUTA” S.A. takie prace przeprowadzono na ORP Piorun, a w 2016 roku były one wykonywane również na ORP Orkan. Natomiast naprawy głównej i dokowej w ostatnich latach nie przeprowadzono prawdopodobnie na najnowszym okręcie ORP Grom i to zapewne z tego powodu, jednostka ta ma zostać poddana procesowi modyfikacji jako pierwsza.   

(TD)

• Tweet